برای آشنایی با حافظ چه بخوانیم؟
۱ـ کتاب حافظ، نوشتۀ بهاءالدین خرمشاهی
در این کتاب، نویسنده با پرداختن به شاعر پرآوازۀ ایرانی، خواجه حافظ شیرازی، افکار و اندیشۀ او در موضوعات مختلف فلسفه، عرفان، سیاست و دین مورد بررسی قرار می دهد، و به مطالعۀ عصر و زمان زندگی‌اش، سبک اشعار، آموزه‌ها و دو پیام وی به نام های عشق و رندی می‌پردازد. استاد خرمشاهی، یکی از برجسته‌ترین حافظ‌شناسان دوران ما، با قلمی روان و همه‌فهم می‌توان از زمینه و زمانۀ حافظ، سبک نوینش در غزل و نیز از اندیشه و سلوک سیاسی‌اش خواند. این کتاب، بهترین اثر برای شروع آشنایی با حافظ است.
۲ـ کتاب از کوچۀ رندان، نوشتۀ عبدالحسین زرین‌کوب
این کتاب از زوایای مختلف شعر، شخصیت و افکار حافظ را شرح، بررسی و گاهی نقد می‌کند. کتابی است خواندنی به قلمی شگرف و وزین در شرح روزگار و احوال حافظ قرآنی جوان که در گذر از کوچه‌باغ‌های شیراز راه به کوچۀ رندان می‌برد و آنی می‌شود که از حوالی سال‌های 720 هجری قمری (سال تولد) و 792 هجری قمری (سال وفات) تا به امروز، شعر و زبان و غزل فارسی بدون نام او در یاد و خاطر هیچ‌کس نمی‌تواند صورت بندد. ویژگی مثبت آثار دکتر زرین کوب، مستند بودن آن‌هاست و اینکه نویسنده سعی کرده بی‌طرفی را در ارزیابی‌های خود حفظ کند. البته سخن دربارۀ حافظ برای هیچ نویسنده‌ای کار آسانی نیست. شاید به‌علت اندک بودن آثار به‌جامانده از حافظ که پانصد و اندی شعر بیش نیست. کم سخن گفتن هم عصران حافظ دربارۀ او و مهم‌تر لحن ابهام‌آمیز و ایهام‌دار اشعار حافظ. از کوچۀ رندان شامل دوازده فصل مختلف است که ما با خواندن هر یک از این فصول با جنبه‌های جالبی از زندگی حافظ و اندیشه‌اش آشنا می‌شویم.
خرید کتاب از کوچۀ رندان از خانه کتاب طاها
۳ـ کتاب در کوی دوست، نوشتۀ شاهرخ مسکوب
«در کوی دوست» یکی از آثار متفاوت نگاشته‌شده دربارۀ لسان الغیب، حافظ شیرازی است که شاهرخ مسکوب آن را با نگاه و قلم خاص خود آفریده است. او در این اثر بی‌هیچ تعارف و تملقی، و با گستردگی بی‌نظیری به بررسی اشعار حافظ و همچنین ارتباط آن با ادب و تصوف پارسی می پردازد. شاهرخ مسکوب در این کتاب رابطه‌ای را که میان انسان، خداوند و جهان در شعر حافظ وجود دارد، چنان همه‌جانبه بررسی می‌کند که علاوه بر شعر خود حافظ که کاخی است از نظم و معرفت، بنای عظیم و عمارت شکوهمند فرهنگ و عرفان و تصوف ایرانی را مورد کندوکاو قرار می‌دهد. بنابراین، در کوی دوست تنها نقد و تفسیری بر اشعار حضرت حافظ نیست، بلکه سیر و سلوکی عارفانه و عاشقانه است که از قلم دانشمندی همچون شاهرخ مسکوب بر دل کاغذ مکتوب شده است. نثر کتاب عمیقاً شاعرانه بوده و خواننده را چنان از واژه سیراب می‌کند که بعد از اتمام کتاب نیز، نظرات و تفاسیر شاهرخ مسکوب مدت‌ها در ذهن می‌ماند. برخلاف بسیاری از مفسران و حافظ‌دانان، که لسان الغیب را در بلندای آسمان می‌جویند و شعر و شأن او را دست‌نیافتنی جلوه می‌دهند، این کتاب همچون قدم زدن با خواجۀ شیرازی در کوچه‌باغ های شعر و غزل است و جنبه‌های زمینی و انسانی‌تر اشعار او را بیشتر برای مخاطب به تصویر می‌کشد. این مواجهۀ صمیمی و تجربۀ نگاه به اشعار حافظ از دیدگاه مسکوب، می‌تواند بینشی جدید و متفاوت را نسبت‌به آنچه تا کنون از حافظ می‌شناخته است، برای مخاطب به ارمغان بیاورد.
خرید کتاب در کوی دوست از خانه کتاب طاها
۴ـ کتاب عرفان و رندی در شعر حافظ، نوشتۀ داریوش آشوری
این اثر نگرشی جدید و با تکیه بر مفاهیم و راهبردهای علوم انسانی، اندیشه و جهان‌بینی لسان الغیب را مورد کندوکاو قرار داده و از این جهت، از جایگاه ویژه‌ای در میان حافظ‌پژوهان و دوستداران خواجۀ شیراز برخوردار است. این اثر که در گذشته با نام «هستی شناسی حافظ» منتشر شده بود، اکنون با همان زمینه و درون‌مایه اما در نور تأمل و اندیشۀ بیشتر و تحقیق و پژوهش گسترده‌تر در اختیار خوانندگان قرار گرفته است. مهم‌ترین هدف این تحقیق، به تصویرکشیدن پیوند میان عرفان و رندی در شعر حافظ است و داریوش آشوری تلاش می‌کند تا منطق راهنمای نمادها و تعابیری که در اشعار حافظ به کار رفته را به خواننده بنمایاند. داریوش آشوری این کتاب را در چهار بخش کلی تنظیم نموده که بخش نخست آن با عنوان بنیاد های انسان‌شناسی صوفیانه به بررسی اسطوره و سرمون، علی‌الخصوص در ادیان ابراهیمی می پردازد. بخش دوم که مطالعۀ میان‌متنی نام گرفته گزیده‌هایی از «کشف الاسرار» و «مرصاد العباد» ارائه می‌کند و پس از آن «دو مکتب تأویلی» را زیر ذره‌بین می‌برد. در بخش سوم کتاب، عرفان و رندی در شعر حافظ، نویسنده شعر و عرفان را تجزیه و تحلیل می‌کند و تفاسیری از تصوف زاهدانه به تصوف شاعرانه و از شعر صوفیانه به شعر رندانه ارائه می‌کند. بخش چهارم اثر، عرفان و رندی در دیوان حافظ نام گرفته و داریوش آشوری در این بخش به مطالعۀ درون‌متنی اثر ورود می‌کند.
۵ـ کتاب این کیمیای هستی دربارۀ حافظ، نوشتۀ محمدرضا شفیعی کدکنی
این کتاب اثری است از استاد فرهیخته، محمدرضا شفیعی کدکنی که مجموعه مقاله‌ها و یادداشت‌ها دربارۀ حافظ را در برمی‌گیرد. آثار فاخر ادبیات فارسی از نام‌های بزرگی نظیر سعدی، حافظ و مولانا، همواره مورد توجه علاقمندان به شعر و ادب بوده‌اند اما یکی از مشکلاتی که در راه برقراری ارتباط با این آثار پیشِ روی خوانندگان قرار دارد، فواصل زبانی و فرهنگی ایجاد شده از قرون گذشته تا به امروز است. این مسئله سبب شده تا بسیاری از خوانندگان، آن‌طور که باید، نتوانند با آثار ارزشمندی که همچون ستاره‌های راهنما، در آسمان ادب پارسی می‌درخشند، آشنا بشوند. اما فرهیختگان و فرزانگان کشور دست روی دست نگذاشته‌ا‌ند و تلاش کرده‌اند تا در طول حیات ادبی خود، پلی میان مخاطبین امروزی شعر و ادب با بزرگان آن از سال‌های دور بنا کنند.