بابا گوریو

در سال ۱۸۳۳، یک سال پیش از نگارش باباگوریو، تئوفیل گوتیه از این و آن می‌پرسید: «آیا شما بالزاکی‌اید؟» این سؤال همین امروز هم پرسیدنی است و می‌تواند به نوعی ملاک تشخص تجربهٔ فرد باشد. شهرت و عظمت یک نویسنده در این نیست که در حافظهٔ ما به زندگی ادامه بدهد – که چندان از خطر فراموشی دور نیست، در این است که اثرش درون ما را چنان اشغال کرده باشد که انگار امیدوار باشیم ذهن ما را دربارهٔ خودمان روشن کند، کلید معمای زندگی‌مان باشد، تا ژرفای ناشناختهٔ روان‌مان نفوذ کند و بخش‌های گنگ و تاریک‌مان را بیرون بکشد و به روشنایی بیاورد. باباگوریو چنین کتابی است، و این‌که گاهی گفته می‌شود «چکیدهٔ بالزاک است» گزافه نیست. بعید است کسی پس از خواندنش «بالزاکی» نشود.